Hiện nay, thi hành án dân sự được xem là hoạt động quan trọng để các bản án – quyết định đã có hiệu lực pháp luật của Tòa án được thực hiện trên thực tế, góp phần giữ vững kỷ cương, đảm bảo công bằng, thực thi công lý và củng cố lòng tin của người dân. Vì vậy, Lãnh đạo Viện KSND khu vực 4 luôn chú trọng nâng cao chất lượng công tác kiểm sát THADS bằng các biện pháp chủ động hơn, toàn diện hơn; không chỉ kiểm sát hoạt động của cơ quan thi hành án mà còn tập trung vào trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan trong thi hành án dân sự.
Qua hoạt động kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong công tác thi hành án dân sự; Viện KSND khu vực 4 nhận thấy Ủy ban nhân dân xã Tây Thuận, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định (nay là xã Bình Khê, tỉnh Gia Lai) có vi phạm trong xác nhận lý lịch cá nhân, từ đó gây khó khăn đến việc xử lý tài sản của người phải thi hành án.
Vợ chồng ông Đặng Thanh Bình, bà Nguyễn Thị Thu Thủy, địa chỉ: thôn Thượng Sơn, xã Tây Thuận, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định (nay là xã Bình Khê, tỉnh Gia Lai) có nghĩa vụ trả cho Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín số tiền 1.710.235.571 đồng và tiền lãi quá hạn. Chấp hành viên đã ra Quyết định cưỡng chế đối với tài sản là quyền sử dụng đất đứng tên bà Trần Thị Tám (mẹ ông Bình) và ông Đặng Sơn Ca (cha ông Bình, đã chết) cho ông Đặng Thanh Bình thừa kế theo hồ sơ số 14.2008.TK ngày 19/9/2016, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Văn phòng đăng ký đất đai huyện Tây Sơn chỉnh lý ngày 19/9/2016.
Theo hồ sơ hộ khẩu số 1354 lưu trữ tại Công an xã Bình Khê hộ gia đình ông Đặng Sơn Ca (đã chết), bà Trần Thị Tám (vợ) có 07 người con; nhưng Văn bản thỏa thuận phân chia di sản được Văn phòng công chứng Tây Sơn chứng thực ngày 14/9/2016 những người đồng thừa kế theo pháp luật của ông Đặng Sơn Ca chỉ có bà Trần Thị Tám, ông Đặng Thanh Bình và ông Đặng Thanh Minh (em ông Bình). Đồng thời, kết quả làm việc của Chấp hành viên với đại diện gia đình của người phải thi hành án cho thấy những người còn lại được hưởng di sản của ông Đặng Sơn Cađều không biết và không ký vào văn bản thỏa thuận phân chia di sản ngày 14/9/2016; vì vậy những người đồng thừa kế đề nghị cơ quan thi hành án chưa thực hiện việc kê biên, xử lý tài sản vì ảnh hưởng đến quyền lợi của những người thừa kế.
Văn bản thỏa thuận phân chia di sản được thực hiện theo đúng quy định tại khoản 2 Điều 57 Luật Công chứng năm 2014. Tuy nhiên, bản sơ yếu lý lịch của bà Trần Thị Tám và của ông Đặng Thanh Bình lập ngày 27/8/2016được chứng nhận tại Ủy ban nhân dân xã Tây Thuận, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định (nay là xã Bình Khê, tỉnh Gia Lai), phần quan hệ gia đình đều khai ông Đặng Sơn Ca, bà Trần Thị Tám có con là Đặng Thanh Bình và Đặng Thanh Minh; xác nhận của chính quyền địa phương: “Nội dung bản khai trên là đúng”.
Chứng thực sơ yếu lý lịch tại Ủy ban nhân dân xã (ảnh minh họa)
Viện KSND khu vực 4 nhận thấy; về thẩm quyền, trách nhiệm chứng thực, thủ tục chứng thựccủa Ủy ban nhân dân xã là đúng quy định tại khoản 2 Điều 5, điểm b khoản 4 Điều 24 Nghị định 23/2015/NĐ-CP ngày 16/02/2015 của Chính phủ. Nhưng việc Ủy ban nhân dân xã Tây Thuận chứng nhậnsơ yếu lý lịch “Nội dung bản khai trên là đúng” là không đúng với hồ sơ hộ khẩu số 1354 và không đúng theo hướng dẫn xác nhận sơ yếu lý lịch tại Công văn 1520/HTQTCT-CT ngày 20/3/2014 của Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực thuộc Bộ Tư pháp:
“Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn trên địa bàn chỉ thực hiện chứng thực chữ ký của người khai Sơ yếu lý lịch; người khai phải tự chịu trách nhiệm về nội dung đã khai trong lý lịch. Trong trường hợp người thực hiện chứng thực của Ủy ban nhân dân cấp xã biết rõ về nhân thân của người khai sơ yếu lý lịch và yên tâm, tin tưởng vào nội dung đã khai trong Sơ yếu lý lịch của người đó, thì xác nhận nội dung Sơ yếu lý lịch là đúng”.
Việc xác nhận sơ yếu lý lịch của Ủy ban nhân dân xã Tây Thuận dẫn đến Văn bản thỏa thuận phân chia di sản bỏ sót người được hưởng di sản của ông Đặng Sơn Ca, ảnh hưởng đến quyền lợi của những người đồng thừa kế. Do có tranh chấp về di sản của ông Đặng Sơn Ca nên việc kê biên, xử lý tài sản là quyền sử dụng đất của ông Đặng Thanh Bình không thể thực hiện được để thi hành án trả nợ cho Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín.Để nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước, góp phần phòng ngừa các vi phạm pháp luật phát sinh trong các giao dịch dân sự có liên quan đến việc chứng thực, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác giải quyết thi hành án dân sự; Viện KSND khu vực 4, tỉnh Gia Lai đã ban hành kiến nghị phòng ngừa đối với Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Bình Khê, tỉnh Gia Lai cần tổ chức rút kinh nghiệm và thực hiện đúng quy định về thủ tục chứng thực chữ ký theo Hướng dẫn tại Công văn 1520/HTQTCT-CT ngày 20/3/2014 của Cục Hộ tịch, quốc tịch, chứng thực thuộc Bộ Tư pháp.
Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân luôn là mục tiêu quan trọng hàng đầu của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Cán bộ, Kiểm sát viên Viện KSND khu vực 4, tỉnh Gia Lai chủ động thực hiện các biện pháp kiểm sát để hoàn thành nhiệm vụ trọng tâm của đơn vị là giải quyết những vụ việc kéo dài; mang lại hiệu quả cao trong công tác phối hợp; đồng thời tăng cường trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức có liên quan trong hoạt động thi hành án dân sự.Qua đó góp phần giữ vững kỷ cương pháp luật, thể hiện vai trò, trách nhiệm và nâng cao hình ảnh của ngành kiểm sát nhân dân với mục tiêu cao nhất là công lý phải được thực thi./.
Thanh Thảo- Viện KSND khu vực 4