Thông qua công tác tuyên truyền, triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội và quá trình thực hiện chức năng kiểm sát trên địa bàn, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 - Gia Lai đã phát hiện trường hợp hai trẻ là cháu K.K (sinh năm 2021) và cháu K.T.T (sinh năm 2026), con của chị K.H.B (sinh năm 2007, trú tại xã Ia Rsai, tỉnh Gia Lai), đến nay vẫn chưa được đăng ký khai sinh theo quy định của pháp luật.

Qua xác minh, Viện kiểm sát xác định nguyên nhân xuất phát từ hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn. Cha mẹ các cháu không đăng ký kết hôn, có sự thay đổi nơi cư trú từ khi các cháu được sinh ra. Chị K.H.B là người đồng bào dân tộc thiểu số, không biết chữ, đang trực tiếp nuôi con nhỏ, điều kiện kinh tế khó khăn nên phải làm thuê để trang trải cuộc sống, không có điều kiện và hiểu biết pháp luật để thực hiện thủ tục đăng ký kết hôn và đăng ký khai sinh cho các con.

Nhận thấy đây là vụ việc liên quan trực tiếp đến quyền dân sự cơ bản của trẻ em - nhóm đối tượng cần được pháp luật ưu tiên bảo vệ, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 đã khẩn trương tiến hành xác minh, làm việc với gia đình và chính quyền địa phương; đồng thời kết hợp tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật về hộ tịch, quyền trẻ em để chị K.H.B nhận thức đầy đủ quyền, lợi ích hợp pháp của bản thân và các con. Sau khi được tuyên truyền, chị K.H.B đã có đơn đề nghị Viện kiểm sát hỗ trợ thực hiện thủ tục đăng ký khai sinh cho hai cháu.

Xác định việc chưa được đăng ký khai sinh ảnh hưởng trực tiếp đến quyền nhân thân, quyền được chăm sóc sức khỏe, học tập, hưởng bảo hiểm y tế, tiếp cận các chính sách an sinh xã hội cũng như nhiều quyền dân sự khác của trẻ em, ngày 30/6/2026, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 12 đã ban hành kiến nghị đề nghị Chủ tịch UBND xã Ia Rsai chỉ đạo các bộ phận chuyên môn khẩn trương hướng dẫn, hoàn thiện hồ sơ và thực hiện việc đăng ký khai sinh cho hai cháu theo đúng quy định của pháp luật.

Tiếp thu kiến nghị của Viện kiểm sát, UBND xã Ia Rsai đã nhanh chóng chỉ đạo các bộ phận chuyên môn phối hợp hoàn thiện thủ tục. Đến ngày 03/7/2026, hai cháu K.K và K.T.T đã được cấp Giấy khai sinh theo quy định. Đồng thời, chị K.H.B và chồng là anh S.T cũng đã được hỗ trợ thực hiện thủ tục đăng ký kết hôn theo quy định.

Viện KSND khu vực 12- tỉnh Gia Lai cùng cán bộ UBND xã Ia Rsai trong buổi trao Giấy khai sinh và Giấy chứng nhận kết hôn cho công dân

Kết quả trên thể hiện hiệu quả của việc triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 gắn với chức năng kiểm sát việc tuân theo pháp luật của Viện kiểm sát nhân dân, góp phần bảo vệ kịp thời quyền, lợi ích hợp pháp của trẻ em, nhất là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn; đồng thời nâng cao hiệu quả phối hợp giữa Viện kiểm sát và chính quyền địa phương trong việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân theo quy định của Hiến pháp và pháp luật.

Dương Hoài Bảo - Viện KSND khu vực 12