Qua công tác kiểm sát, Viện KSND tỉnh Gia Lai phát hiện TAND khu vực 4 và TAND khu vực 9 có vi phạm trong việc xác định thời hạn chấp hành tại cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với người cai nghiện lần đầu; đồng thời xác định một số thiếu sót trong công tác kiểm sát của Viện KSND khu vực. Trên cơ sở đó, Viện KSND tỉnh đã ban hành 02 kiến nghị yêu cầu Tòa án khắc phục vi phạm và Thông báo rút kinh nghiệm trong toàn tỉnh.
Qua kiểm sát Quyết định số 13/2026/QĐ-TA ngày 07/7/2026 của TAND khu vực 9 và Quyết định số 01/2026/QĐ-TA ngày 08/7/2026 của TAND khu vực 4 về việc áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với Ksor Lực và Cao Bảo Khang, Viện KSND tỉnh Gia Lai nhận thấy cả hai trường hợp đều cai nghiện lần đầu nhưng Tòa án quyết định thời hạn chấp hành tại cơ sở cai nghiện bắt buộc lần lượt là 12 tháng và 18 tháng.
Qua nghiên cứu, đối chiếu các quy định pháp luật, Viện KSND tỉnh Gia Lai xác định các quyết định nêu trên được ban hành sau ngày 01/7/2026, là thời điểm Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 có hiệu lực thi hành. Mặc dù hồ sơ cai nghiện được lập từ tháng 6/2026, nhưng tại thời điểm Tòa án xem xét, quyết định, việc áp dụng biện pháp đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc phải thực hiện theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy năm 2025. Theo khoản 1 Điều 29 của Luật này, thời hạn cai nghiện đối với người cai nghiện lần đầu là 24 tháng. Do đó, việc TAND khu vực 9 quyết định thời hạn 12 tháng đối với Ksor Lực và TAND khu vực 4 quyết định thời hạn 18 tháng đối với Cao Bảo Khang là chưa đúng quy định pháp luật.
Trên cơ sở kết quả kiểm sát, Viện KSND tỉnh Gia Lai đã ban hành 02 kiến nghị, yêu cầu Chánh án TAND khu vực 4 và TAND khu vực 9 khắc phục vi phạm. Sau khi nhận được kiến nghị, TAND khu vực 4 và TAND khu vực 9 đã nghiêm túc tiếp thu, khắc phục vi phạm.
Qua kiểm sát toàn diện quá trình giải quyết, Viện KSND tỉnh Gia Lai còn xác định công tác kiểm sát của Viện KSND khu vực 4 và Viện KSND khu vực 9 có thiếu sót. Việc nghiên cứu, áp dụng quy định mới về thời hạn cai nghiện chưa đầy đủ; quá trình kiểm sát tại phiên họp và kiểm sát quyết định của Tòa án chưa phát hiện kịp thời vi phạm để thực hiện quyền kháng nghị cùng cấp theo quy định.
Bên cạnh đó, sau khi nhận được quyết định của Tòa án, Viện KSND khu vực 4 và Viện KSND khu vực 9 chưa kịp thời sao gửi quyết định cho Viện KSND cấp trên trực tiếp để thực hiện chức năng, thẩm quyền theo quy định.
Trên cơ sở những vi phạm, thiếu sót được xác định, Viện KSND tỉnh Gia Lai đã ban hành Thông báo rút kinh nghiệm trong toàn tỉnh, yêu cầu Viện KSND khu vực 4 và Viện KSND khu vực 9 nghiêm túc kiểm điểm, rút kinh nghiệm; đồng thời yêu cầu Viện KSND các khu vực trong tỉnh nghiên cứu, rút kinh nghiệm chung, chủ động cập nhật, nghiên cứu đầy đủ các quy định pháp luật mới, nhất là các quy định chuyển tiếp; nâng cao chất lượng kiểm sát ngay từ khâu tham gia phiên họp đến kiểm sát quyết định của Tòa án, kịp thời phát hiện vi phạm để thực hiện quyền kháng nghị theo quy định.
Việc kịp thời phát hiện, kiến nghị khắc phục vi phạm, đồng thời chấn chỉnh những thiếu sót trong công tác kiểm sát đã góp phần nâng cao trách nhiệm và chất lượng kiểm sát các quyết định đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; chủ động phòng ngừa vi phạm tương tự, bảo đảm việc áp dụng pháp luật được thống nhất, chặt chẽ và đúng quy định./.
Tô Trâm – Phòng 10