Thông qua công tác kiểm sát việc giải quyết vụ án kinh doanh thương mại theo thủ tục phúc thẩm, Viện KSND tỉnh Gia Lai đã phát hiện vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng của Tòa án cấp sơ thẩm, đồng thời chỉ ra thiếu sót trong hoạt động kiểm sát của Viện kiểm sát cùng cấp; trên cơ sở đó ban hành thông báo rút kinh nghiệm nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát trong lĩnh vực này.

 Qua kiểm sát, Viện KSND tỉnh Gia Lai xác định việc giải quyết vụ án “Tranh chấp hợp đồng tín dụng” giữa nguyên đơn là Ngân hàng TMCP N.T và bị đơn là Công ty TNHH 28/7 B.Đ do Tòa án nhân dân cấp sơ thẩm giải quyết còn tồn tại vi phạm cần rút kinh nghiệm.

Theo nội dung vụ án, các bên ký kết hợp đồng tín dụng phục vụ hoạt động sản xuất, chế biến vật liệu xây dựng; trong quá trình thực hiện phát sinh nợ quá hạn, chuyển thành nợ xấu, dẫn đến tranh chấp. Ngân hàng khởi kiện yêu cầu bị đơn thực hiện nghĩa vụ trả nợ và xử lý tài sản bảo đảm theo quy định pháp luật.

Tại cấp sơ thẩm, Tòa án tuyên chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng, buộc Công ty B.Đ thực hiện nghĩa vụ trả nợ và cho phép xử lý tài sản bảo đảm trong trường hợp không thực hiện nghĩa vụ. Sau đó, bị đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại cấp phúc thẩm, Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai tuyên chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn, hủy bản án sơ thẩm và giao hồ sơ cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại theo thủ tục chung.

Qua công tác kiểm sát, Viện KSND tỉnh Gia Lai xác định: trong quá trình giải quyết vụ án, bị đơn đã có đơn phản tố yêu cầu nguyên đơn bồi thường thiệt hại do hành vi đơn phương chấm dứt hợp đồng tín dụng trái pháp luật. Đây là yêu cầu phản tố phù hợp quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự, được đưa ra trước thời điểm mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải, nên thuộc trường hợp phải được thụ lý, giải quyết trong cùng vụ án. Tuy nhiên, Tòa án cấp sơ thẩm không thụ lý, giải quyết yêu cầu phản tố này là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của bị đơn.

Đáng lưu ý, vi phạm nêu trên chưa được Viện KSND cùng cấp phát hiện kịp thời trong quá trình kiểm sát, dẫn đến việc thống nhất quan điểm giải quyết với Tòa án cấp sơ thẩm, làm giảm chất lượng, hiệu quả công tác kiểm sát.

Từ vụ án trên, Viện KSND tỉnh Gia Lai yêu cầu Viện KSND các khu vực nghiêm túc rút kinh nghiệm; tăng cường kiểm sát ngay từ giai đoạn thụ lý vụ án; kiểm sát chặt chẽ việc xem xét, xử lý các yêu cầu phản tố, yêu cầu độc lập của đương sự; kịp thời phát hiện, kiến nghị khắc phục vi phạm, không để xảy ra tình trạng bỏ sót yêu cầu hợp pháp, dẫn đến việc giải quyết vụ án không toàn diện, phải hủy án để giải quyết lại.

Việc tiếp tục chấn chỉnh, nâng cao chất lượng công tác kiểm sát trong lĩnh vực kinh doanh thương mại là yêu cầu cấp thiết, góp phần bảo đảm việc giải quyết vụ án đúng quy định pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự, đồng thời nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng./.

Tô Trâm – Phòng 10